Anjiyografi
Anjiyo (Anjiyografi) nedir? Anjiyo nasıl yapılır?
Anjiyografi yani halk arasında bilinen adıyla anjiyo, vücuttaki hayati damarların görüntülenmesi ve herhangi bir sorun olup olmadığının değerlendirilmesi için kullanılan girişimsel bir uygulamadır. Kan damarları röntgen gibi görüntüleme yöntemleriyle detaylı bir şekilde görülemediği için anjiyo işlemi, yani anjiyografi yöntemi tercih edilir. Kan damarlarının içini daha net görebilmek için işlem öncesinde hastaya özel bir kontrast madde verilir. Anjiyografi işlemi kalp damarları için yapılabileceği gibi beyin, böbrek ve akciğer için de kullanılmaktadır. Daviva Sağlık Grubu’nda anjiyografi işlemleri donanımlı anjiyo ünitelerinde, deneyimli uzmanlar tarafından yapılmaktadır.
Anjiyografi Hangi Hastalıklarda Uygulanır?
Anjiyografi sadece kalp hastalıklarının teşhisi için kullanılmaz. Kan damarlarının sağlığını ve kanın bu damarlardan nasıl aktığını kontrol etmek için kullanılır.
Kan damarlarını etkileyen birçok rahatsızlığın teşhisi için anjiyografi işlemi uygulanır.
- Ateroskleroz: Kalp atardamarlarının daralması ve kan akışının zorlaşması durumudur. Kalp krizi ve inme riskini artırır.
- Periferik arter hastalığı: Atardamarlarda yağ birikmesi sonucu bacak kaslarına giden kan akışının azalması durumudur. Tedavi edilmezse koroner kalp hastalığı, felç ve kalp krizi riskini artırır.
- Beyin anevrizması: Beyindeki bir kan damarının çeşitli nedenlerden dolayı şişkinleşmesi veya balonlaşması durumudur. Beyin kanamasına yol açabilen bir rahatsızlıktır.
- Anjina: Kalp kaslarına giden kan akışının azalması nedeniyle şiddetli göğüs ağrılarının yaşandığı bir durumdur. Anjina rahatsızlığında kalp krizi veya inme geçirme riski daha yüksektir.
- Derin ven trombozu: Genellikle bacakta bulunan bir damarda oluşan kan pıhtısıdır.
- Akciğer embolisi: Akciğerlerdeki bir kan damarının kan pıhtısı ile tıkanması durumudur. Hızlı bir şekilde tedavi edilmezse hayati tehlike oluşturabilir. Akciğer embolisi erken teşhis edilip tedavi edilirse, tamamen iyileşme olasılığı yüksektir.
- Hipervasküler tümör: Çok sayıda kan damarı bağlı olan bir tümördür. Artan kan damarları kanama riskini artırır ve bu nedenle hipervasküler tümörlerin çıkarılması genellikle zordur. Hipervasküler tümörü teşhis etmek ve yerini belirlemek için de anjiyografi işlemi kullanılabilir.
Anjiyografi, böbreklere giden kan akışındaki bir tıkanıklık içen de kullanılabilir.
Ayrıca; anjiyoplasti, stent ve embolizasyon gibi işlemler sırasında da anjiyografi kullanılabilir.
Anjiyografi Çeşitleri Nelerdir?
Vücudun hangi bölgesine bakılacağına bağlı olarak çeşitli anjiyografi türleri mevcuttur. Sık kullanılan anjiyografi çeşitleri şunlardır:
Koroner anjiyografi: Kalbi ve yakındaki kan damarlarını kontrol etmek için uygulanır. Koroner anjiyografi genellikle şu durumlarda tercih edilir;
- Koroner arter hastalığı ve diğer kalp rahatsızlıklarının teşhisi
- Anjiyoplasti veya koroner arter bypas ameliyatının uygulanabilir olup olmadığının belirlemesi
- Kalp rahatsızlığının ciddiyetini belirlemek için
- Göğüs ağrısı, nefes darlığı veya diğer bazı semptomların nedenini belirlemek için
- Kalp kapakçığı değiştirme ameliyatı öncesinde kişinin kalbinin spesifik yapısını netleştirmek için
Aortografi: Vücudun ana atardamarı olan aortun incelenmesi için uygulanır.
Aorografi genellikle şu durumlar için kullanılır;
- Aort anevrizmaları
- Aort astarında yırtıklar (diseksiyon)
- Aort yetmezliği
Beyin anjiyografisi: Beyin içindeki ve çevresindeki kan damarlarını kontrol etmek için yapılan bir işlemdir.
Beyin anjiyografisi genellikle şu durumlarda kullanılır;
- Beyinde daralmış veya tıkanmış kan damarları
- Beyin anevrizmaları
- Beyindeki arteriyovenöz malformasyonlar
- Beyin kan damarlarında iltihaplanma yani vaskülit
Akciğer anjiyografisi: Akciğerleri besleyen kan damarlarını kontrol etmek için yapılan bir işlemdir.
Akciğer anjiyografisi genellikle şu durumlarda kullanılır;
- Akciğer embolisi
- Akciğer atardamarları ve toplardamarlarındaki anormallikleri belirlemek.
Böbrek anjiyografisi: Böbrekleri besleyen kan damarlarını kontrol etmek için yapılır.
Anjiyografi Nasıl Yapılır?
- Anjiyografi genellikle lokal anestezi altında gerçekleştirilir. Ancak bazı durumlarda genel anestezi de tercih edilebilir.
- Anjiyo genellikle kasık veya bilek bölgesinden yapılır. Tercih edilen bölgeye göre küçük bir kesi açılır.
- Açılan kesiden atardamara çok ince ve esnek bir tüp (kateter) yerleştirilir.
- Kateter dikkatlice incelenecek bölgeye (örneğin kalbe) yönlendirilir.
- Kateterin içine kontrast madde (boya) enjekte edilir.
- Kan damarlarından kontrast madde akarken bir dizi röntgen çekilir.
- İşlem boyunca kalp atış hızı kardiyak monitör ile izlenir.
- İşlem yapılacak anjiyografi ve incelenecek bölgeye göre 30 dakika ile 2 saat arasında sürebilir.
Anjiyografinin Avantajları Nelerdir?
Anjiyografi, tanı aracı olmasının yanı sıra, sağlık açısından da birçok önemli fayda sunmaktadır.
- Anjiyografi, anevrizmalar veya atardamarların daralması gibi kan damarlarındaki anormalliklerin erken teşhisini sağlar. Erken teşhis ciddi komplikasyonların önlenmesine yardımcı olur.
- Anjiyografi görüntüleri, kan damarlarının durumu hakkında çok net ve ayrıntılı bilgi sağlar. Bu ayrıntılar sayesinde daha net bir teşhis koyularak doğru seçebilirler.
- Anjiyografi, küçük kesilerle yapılan enfeksiyon ve komplikasyon riski düşük bir işlemdir.
- Stent yerleştirme veya cerrahi gibi en uygun tedaviyi planlamaya yardımcı olur.
- Hastalıkların teşhisinde yardımcı olmanın yanı sıra kan damarı rahatsızlıklarının tedavisi ve takibinde de önemli bir rol oynar.
Anjiyografi Riskleri Nelerdir? (Anjiyografi komplikasyonları)
Anjiyografi genellikle güvenli ve ağrısız bir işlemdir. Yine de her tıbbi işlemde olduğu gibi anjiyografi işleminin de riskleri bulunmaktadır.
Anjiyografi riskleri şu şekilde sıralanabilir;
- Kataterin yerleştirilmesi için açılan kesi bölgesinde 1 -3 hafta içinde geçen morluklar.
- Kanama
- Enfeksiyon
- Ağrı
- İşlem sırasında verilen kontrast madde kaynaklı böbrek sorunları ve alerjik reaksiyonlar
- Kan damarlarında yaralanma
- Nadir de olsa kan damarında sızıntı anjiyografi riskleri arasında sayılabilir.
Anjiyografi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Anjiyografiye Nasıl Hazırlanılır?
Anjiyografi genellikle planlı bir işlemdir. Bu nedenle daha öncesinde yapılması gereken birtakım hazırlıklar vardır. Anjiyografi öncesinde neler yapılması gerektiği genel olarak şu şekilde sıralanabilir:
- Anjiyografi öncesi kanınızın pıhtılaşma oranı kontrol edilir. Ayrıca daha sonra bir sorun yaşanmaması adına böbrek fonksiyonları da kontrol edilmelidir.
- Anjiyografi işlemi sırasında kontrast madde kullanılacağı için herhangi bir alerjinizin olup olmadığı tespit edilmelidir.
- Anjiyografi işleminden önce 7 – 8 saat öncesinde bir şey yiyip içmeyin.
- Kullandığınız ilaçların bilgisini doktorunuzla paylaşın. Anjiyografi öncesinde hangi ilaçların kesilip kesilmeyeceğini doktorunuzdan öğrenin.
- Diyabetiniz varsa bu bilgiyi doktorunuzla paylaşın.
- Anjiyografi yapılırken kontakt lens, gözlük, takı veya saç tokası takmayın.
- Anjiyografi genellikle lokal anestezi altında yapılıyor olsa da işlem sonrasında yanınızda size eşlik edecek birisi olmalıdır.
Anjiyografi işlemi ne kadar sürer?
Anjiyografi işlemi incelenecek bölgeye göre değişebilir. Ancak işlem yaklaşık 30 dakika ile 2 saat arasında sürebilmektedir.
Anjiyografiden sonra neler olur?
- Anjiyografi işleminden sonra cilt kesisinden atardamara yerleştirilen kateter çıkartılacaktır. Bu bölge bandajlandıktan sonra kanama olmaması için 15 dakika baskı uygulanacaktır.
- Anjiyografiden sonra kanama riskini minimuma düşürmek için iyileşme odasında hareketsiz yatmanız istenecektir. Bu süre zarfında kalp atışınız, tansiyonunuz ve oksijen seviyeniz sürekli kontrol edilecektir.
- Katater bacağınızdan takıldıysa iyileşme odasında 4 – 6 saat kalabilirsiniz. Bu anjiyografiden sonra oluşabilecek kanama riskini azaltmaktadır.
- Anjiyografiden sonra hastanede kalma süreniz uygulanan anjiyografi çeşidine göre farklılık gösterebilir. Bazı anjiyografilerden sonra hasta aynı gün evine dönebilir. Bazı anjiyografilerden sonra ise hasta 1 veya daha fazla gün hastanede kalabilir.
Anjiyografiden sonra iyileşme sürecinde neler yapılmalıdır? (Anjiyografi sonrası dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?)
- Anjiyografi sırasında kullanılan kontrast maddenin vücudunuzdan daha hızlı atılabilmesi için bol su tüketin.
- Anjiyografiden sonraki birkaç gün yorucu aktivite ya da ağır sporlardan uzak durun.
- Ne zaman banyo yapabileceğinizi doktorunuza danışın.
- Sürekli kullandığınız ilaçlar varsa nasıl kullanılacağını doktorunuza muhakkak sorun.
- Anjiyografiden sonraki birkaç gün işlem bölgesinde ağrı ve morarma olabilir. Ancak işlemin yapıldığı bölgede durdulamayan bir kanama, ağrı kesicilere rağmen şiddetli ağrı, işlem bölgesinde kızarıklık ve ısı değişikliği gibi durumlarda doktonuza haber vermeniz gerekmektedir.
Anjiyografi ağrılı bir işlem midir? (Anjiyo acıtır mı?)
Anjiyografi minimal invaziv bir işlemdir. Kesi işlemi yapılmadan önce acı hissetmemeniz için bölgeye lokal anestezi yapılır. Bu nedenle işlem sırasında ağrı ya da acı hissedilmemektedir. Kataterin atardamara yerleştirilmesi sırasında itme ve çekme hissedebilirsiniz ancak bu acı verici bir his değildir.
Anjiyo ile koroner anjiyo aynı mıdır?
Anjiyo, anjiyografinin kısaltılmış söylenişidir. Anjiyo yani anjiyografi damarların görüntülenmesidir. Koroner anjiyografi de kalp damarlarının görüntülenmesi işlemine verilen isimdir.
Sanal anjiyo nedir? (BT anjiyografi / BT anjiyo)
Sanal anjiyografi, kan damarlarını veya kalp yapısını ayrıntılı olarak incelemek için bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MR) teknolojisi kullanılarak gerçekleştirilen modern bir görüntüleme yöntemidir. BT ve MR gibi görüntüleme yöntemleri kullanıldığı için BT Anjiyo ya da MR Anjiyo olarak da isimlendirilir. Sanal anjiyo işleminde herhangi bir kesi ya da kateter yerleştirilmesi olmadığı için iyileşme süresi de bulunmamaktadır.
Anjiyo ölüm riski var mıdır?
Anjiyo yani anjiyografi genel olarak güvenli ve riski düşük bir işlemdir. Ancak çok nadir de olsa kateterin yerleştirildiği kol veya kasık bölgesindeki atardamarda hasar meydana gelebilir. Bu durum kan akışını etkilediği için kalp krizi, felç hatta ölümle sonuçlanabilmektedir. Ancak yapılan bilimsel araştırmalar bu oranın binde 1’i geçmediğini göstermektedir.
Anjiyo olmadan kalp damar tıkanıklıkları tanısı nasıl anlaşılır?
Anjiyografi olmadan kalp damar tıkanıklığı BT anjiyo, kardiyak MR, Doppler ultrasonu ve karotis ultrasonu gibi tetkiklerde belirlenebilir. Ancak damar tıkanıklığı teşhisinin en kesin ve net yöntemi karoner anjiyografi yöntemidir.
Kasıktan anjiyo ile bilekten anjiyo arasında fark var mıdır?
Her iki anjiyografi de kan damarlarının görüntülenmesi için yapılır. Kasıktan anjiyo ya da bilekten anjiyo hastanın ve incelenmesi gereken damarın durumuna göre değişebilir.
Kasıktan anjiyo geleneksel yani klasik anjiyo yöntemi olarak da bilinir. Kalp krizi gibi acil durumlarda, birden fazla kateter kullanılacağı zaman ya da hastanın el bilek damarlarında sorun varsa tercih edilir. Ana arterlere kolay erişim ve her hastaya uygun olması nedeniyle kasıktan anjiyo tercih edilen bir anjiyografi yöntemidir.
Bilekten anjiyo ise son yıllarda öne çıkan ve çok tercih edilmeye başlanan bir anjiyografi yöntemidir. Acil olmayan durumlarda, kanama riski daha yüksek olan hastalarda tercih edilebilir. Ancak ana arterleri küçük ya da tıkalı olan hastalarda bilekten anjiyo yerine kasıktan anjiyo tercih edilmektedir.
Kasıktan anjiyografi nasıl yapılır?
- Herhangi bir ağrı hissedilmesi için kateterin yerleştirileceği kasık bölgesi lokal anestezi ile uyuşturulur.
- Kasık bölgesinde küçük bir kesi açılarak kateter bu bölgedeki atardamara yerleştirilir.
- Özel bir kontrast madde kateter yoluyla kalbin küçük atardamarlarına enjekte edilir. Kontrast madde atardamarlardan geçen kan akışını belirginleştirir ve böylece röntgende görünür hale gelir.
- Kontrast madde damarlarda ilerlerken röntgen görüntüleri alınır.
- Gerekli görüntüler alındıktan sonra kateter çıkartılır ve hasta iyileşme odasına alınır.
El bileğinden anjiyografi nasıl yapılır?
El bileğinden yapılan anjiyografide işlemler kasıktan yapılan anjiyografi ile aynıdır. Sadece kateterin yerleştirileceği bölge olarak kasık değil el bileği tercih edilir.
Anjiyo ameliyat mıdır?
Anjiyografi kan damarlarının görüntülenmesi için gerçekleştirilen bir işlemdir. İşlem sırasında kateterin atardamara yerleştirilmesi için küçük bir kesi yapılır. Ancak yine de anjiyo bir ameliyat prosedürü olarak geçmemektedir.
Kalp damar görüntüleme nasıl yapılır?
Kalp damarlarının görüntülenmesinde birden fazla tanısal yöntem kullanılmaktadır. Koroner anjiyografi bunların arasında en sık tercih edilen yöntemlerin başında gelir. Ancak son yıllarda artık teknoloji sayesinde sanal anjiyo da denilen BT koroner anjiyografi de sık kullanılır hale gelmiştir. Bunların dışında Koroner Arter Kalsiyum Skorlaması ve Kalp MR'ı (Kardiyak MR) da kalp damarları hakkında bilgi vermektedir.
İnvaziv anjiyografi nedir?
Tıpta invaziv işlemler, vücuda iğne, tüp, cihaz veya endoskop yoluyla girilerek gerçekleştirilen uygulamalardır. Anjiyografi işleminde atardamara küçük bir kesi yardımıyla kateter yerleştirildiği için bu şekilde gerçekleştirilen anjiyografi işlemleri invaziv işlem olarak tanımlanır.
Anjiyografide kontrast madde kullanımı neden uygulanır?
Anjiyografi işleminde atardamara kateter yerleştirildikten sonra özel bir kontrast madde enjekte edilir. Enjekte edilen kontrast madde görüntülenmek istenen bölgedeki belirli organların, kan damarlarının veya dokuların görünürlüğünü artırır.
Anjiyografi aç karnına mı yapılır?
Anjiyografi işlemi genellikle lokal anestezi altında gerçekleştirilir. Bazı durumlarda lokal anestezi yerine genel anestezi de tercih edilebilir. Anjiyografi öncesi hastanın 7 – 8 saat aç olması gerekir.
Özel hastanede anjiyografi fiyatları ne kadardır?
Özel hastanelerde anjiyografi ücretleri değişebilmektedir. Anjiyografi ücreti yapılacak anjiyografinin şekline göre farklılık gösterebilir. Bununla birlikte özel hastanenin ve doktorun fiyat politikası da anjiyo ücreti farklılıklarının bir başka nedenidir.
Anjiyo mu MR mı? (MR anjiyografi)
MR anjiyografi vücudun kan damarlarını özel olarak inceleyen bir MR türüdür. MR anjiyografi sırasında, MR görüntüleme cihazının içine düz bir şekilde yatarsınız. Bazı durumlarda, kan damarlarının daha kolay görülebilmesi için kan dolaşımına kontrast madde olarak bilinen özel bir boya eklenebilir.
Kalp krizi için anjiyo şart mı?
Kanın akışının engellendiği kalp krizi gibi durumlarda anjiyografi işlemi hayat kurtarıcı olabilir.
Kimler anjiyo olmalıdır?
- Göğüs ağrısı veya koroner arter hastalığını düşündüren diğer belirtiler ortaya çıkınca kalp anjiyografisi önerilebilir.
- Stres testi veya EKG'den elde edilen anormal sonuçlar, anjiyografi yapılması ihtiyacını doğurabilir.
- Stent veya bypass ameliyatı gibi daha ileri tedaviler hakkında karar verilmesine yardımcı olmak için anjiyografi yapılabilir.
- Daha önce kalp krizi geçerin kişilerde hangi damarların tıkalı olduğunu belirlenmesi ya da stent gibi işlemlere ihtiyaç olup olmadığını görmek için genellikle anjiyografi yapılır.
Anjiyografi kaç gün rapor alır?
Anjiyografi olan hastalar aynı gün hastaneden taburcu edilebilir. Bazı durumlarda hastaların 1 ya da daha fazla gün hastanede kalması da gerekebilir. Anjiyografi işleminden sonra genellikle hastalara 2 – 3 gün istirahat önerilir.